Wizyta studyjna w Danii

Chociaż sam jem mięso i wiem, że dla wielu osób to ważny element codziennej diety, coraz wyraźniej widzę, że przyszłość rolnictwa nie może opierać się wyłącznie na tradycyjnych modelach produkcji. Dlatego miałem przyjemność spędzić dwa dni (15–16 września) w Danii, uczestnicząc w programie Danish Plant-Based Diplomacy – i zobaczyć z bliska, jak ten kraj buduje nową politykę żywnościową opartą na roślinach.

Pierwszy dzień zaczęliśmy w Think Tank Frej, gdzie Marie-Louise Boisen Lendal mówiła o łączeniu różnych środowisk wokół wspólnych celów. Później odwiedziliśmy Bælgkompagniet – gospodarstwo, które zrezygnowało z produkcji trzody i postawiło na ekologiczne strączki. Wieczorem w Restaurant Urten rozmawialiśmy z przedstawicielami duńskich i europejskich organizacji, które od lat konsekwentnie rozwijają sektor roślinny.

Wtorek to spotkania z instytucjami, które nadają ton zmianom: w Danish Agriculture and Food Council Anders Klöcker pokazywał innowacje w łańcuchu wartości, od przedstawicielki Ministerstwa Rolnictwa i Rybołówstwa poznaliśmy założenia Duńskiego Planu dla Żywności Roślinnej, a Signe Kristine Nørgaard z Agencji Rolniczej przedstawiła system grantów wspierających producentów. Na koniec – wizyta w parlamencie, gdzie Thøger Lund Sørensen tłumaczył, jak udało się osiągnąć polityczny konsensus ponad podziałami.

Dania udowadnia, że transformacja żywnościowa nie jest wojną między mięsożercami a wegetarianami, lecz świadomym wyborem strategicznym: innowacje, rolnicy, NGO i politycy grają do jednej bramki.

Patrząc na te doświadczenia, trudno nie zadać pytania: * Czy Polska ma odwagę, by połączyć tradycję rolną z nowymi trendami globalnymi? * Czy jesteśmy gotowi, by innowacje stały się częścią polityki rolnej? * Czy potrafimy wypracować konsensus ponad podziałami, tak jak zrobiła to Dania? * Czy polscy rolnicy i konsumenci zyskają na tej transformacji, jeśli zaczniemy działać dziś? * Czy zamiast pytać „mięso czy rośliny?” nie powinniśmy raczej zapytać: jak zbudować zrównoważoną przyszłość żywności?